Wyroby budowlane. Plan kontroli wyrobów budowlanych na 2020. Rekordowa kara w 2019

2020-03-05 14:26 Monika Czechowska
Próbka wyrobu budowlanego
Autor: GUNB Zabezpieczona próbka wyrobu budowlanego do zbadania, czy wyrób wykazuje właściwości i parametry deklarowane przez producenta

W ramach planowych kontroli jakości wyrobów budowlanych i zgodności ich parametrów z deklaracjami producenta nadzór budowlany co roku sprawdza producentów, importerów i sprzedawców. Sprawdź plan kontroli wyrobów budowlanych w roku 2020. Przeczytaj o rekordowej karze, jaką UOKiK nałożył na producenta styropianu za niedotrzymywanie deklarowanych właściwości.

Wyroby budowlane pod szczególnym nadzorem

Na rok 2020 Główny Urząd Nadzoru Budowlanego zaplanował 902 kontrole (rok wcześniej było ich 904), w tym 134 u producentów i importerów (136) oraz 768 u sprzedawców (768). Ma zostać dzięki temu sprawdzonych 2719 (2709) wyrobów budowlanych, w tym 1903 (1896 rok wcześniej) objętych harmonizacją i wymagających obowiązkowego oznakowania CE.
Na liście wyrobów budowlanych wytypowanych do kontroli deklaracji właściwości użytkowych znajdują się tradycyjnie:

  • zestawy i elementy zestawów złożonych systemów izolacji cieplnych
  • okna drzwi i wyroby powiązane
  • membrany
  • wyroby do izolacji cieplnej
  • cementy, wapna budowlane i spoiwa hydrauliczne
  • urządzenia do ogrzewania pomieszczeń

oraz grupy wyrobów, które w roku 2019 nie były kontrolowane:

  • wyroby do wznoszenia murów i powiązane (w 2019 niekontrolowane)
  • urządzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego (w 2019 niekontrolowane)
  • geotekstylia (w 2019 niekontrolowane)
  • wyroby do usuwania i oczyszczania ścieków
  • wyroby do budowy dróg
  • kleje budowlane,

Jak wspomniano, kontrole wyrobów budowlanych będą jak zwykle prowadzone głównie u sprzedawców (ponad 80% wszystkich kontroli). Pozostałe kontrole są reakcją na zgłaszane nieprawidłowości u producentów lub importerów, a także na placach budowy podczas wykonywania robót budowlanych.  

50 mln zł kary dla nierzetelnego producenta styropianu

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów podał 14 listopada 2019, że po informacjach GUNB skontrolował wyroby firmy Yetico z Olsztyna. Marek Niechciał, prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przyznał, że UOKiK sporadycznie interweniuje na rynku wyrobów budowlanych, który podlega nadzorowi wyspecjalizowanych organów. Postępowanie wobec Yetico zostało wszczęte, bo skala wykrytych nieprawidłowości była bardzo duża, firma wciąż wprowadzała na rynek kolejne partie styropianu o niewłaściwych parametrach. Za stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych polegających na wprowadzaniu konsumentów w błąd co do parametrów 4 rodzajów płyt styropianowych UOKiK nałożył na Yetico prawie 50 mln zł kary (dokładnie 49 745 460 zł). To najwyższa w historii UOKIK sankcja za naruszanie zbiorowych interesów konsumentów. Nieprawidłowości wykazano w następujących typach płyt styropianowych produkowanych przez Yetico: Alfa FasadaGamma Passive Fasada miały niższe poziomy wytrzymałości na rozciąganie prostopadłe do powierzchni czołowych, niż wynikało z deklaracji producenta, przez co mogły być mniej trwałe. Aqua EPS P120 okazał się mniej odporny na naprężenie ściskające, co jest szczególnie ważne w przypadku użycia w konstrukcjach dachów i podłóg, Beta Fasada miał wyższy współczynnik przewodzenia ciepła, co oznacza szybszą jego utratę. Firma Yetico odwołała się od decyzji o karze do sądu, a zatem nie jest ona jeszcze prawomocna. Natomiast po uprawomocnieniu stanie się ona prejudykatem, co ułatwi konsumentom dochodzenie ewentualnych roszczeń w sądach.

Co to jest wyrób budowlany?

Zgodnie z definicją wynikającą z przepisów prawa – wyrób budowlany to każdy produkt lub zestaw wyrobów wyprodukowany i wprowadzony do obrotu w celu trwałego wbudowania w obiektach budowlanych lub ich częściach, którego właściwości wpływają na właściwości użytkowe obiektów budowlanych w stosunku do podstawowych wymagań dotyczących obiektów budowlanych.

Wyroby budowlane muszą mieć specjalne znakowanie. W systemie europejskim wprowadzania wyrobów do obrotu (oznakowanie CE), znakowaniu podlegają obowiązkowo wyroby odpowiadające powyższej definicji wyrobu budowlanego, które objęte są normami zharmonizowanymi lub dla których wydane zostały europejskie oceny techniczne.

Wymagania systemu krajowego (znak budowlany B) dotyczą wyrobów budowlanych wprowadzanych do obrotu na terytorium Polski, dla których nie ma norm zharmonizowanych i które jednocześnie należą do grup wyrobów budowlanych objętych obowiązkiem sporządzania krajowej deklaracji właściwości użytkowych.

Podstawa prawna: ustawa o wyrobach budowlanych z 16 kwietnia 2004 z późn. zmianami, rozporządzenie ministra infrastruktury i budownictwa z 17 listopada 2016 w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym; unijne rozporządzenie Nr 305/2011.   

plac budowy
Autor: Warbud

Kontrole wyrobów budowlanych odtajnione

Jak wiadomo, dzięki nowej ustawie o wyrobach budowlanych, od 1 stycznia 2016 możemy poznać nie tylko wyniki badań próbek wyrobów budowlanych wykonywanych przez nadzór budowlany w ramach kontroli, ale przede wszystkim ich producentów. Przed zmianami w prawie, GUNB związany tajemnicą postępowania i ochroną danych osobowych, udostępniał wyłącznie wyniki badań, co z praktycznego punktu widzenia (użytkownika, kupującego, wykonawcy, inwestora) było informacją całkowicie bezużyteczną. I na pewno nie dyscyplinowało poprawy u nierzetelnych producentów. Teraz wszystko jest jawne, co w przypadku nie spełniania parametrów wyrobu deklarowanych przez producenta, nie wpływa pozytywnie na wizerunek firmy. Przypominamy, że z reguły badane są próbki wyrobów, co do których zachodzi wysokie prawdopodobieństwo niezgodności z deklarowanymi właściwościami użytkowymi, stąd w wykazie skontrolowanych materiałów budowlanych często spotykamy komentarz „niezgodny".

Jak zauważyliśmy w wykazie zbadanych próbek wyrobów budowanych, z roku na rok spada liczba badanych próbek:

rok 2016 – 439
rok 2017 – 442
rok 2018 – 374
rok 2019 – 229
2 m-ce 2020 – 0

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Czytaj więcej