Trybunał Konstytucyjny o gwarancjach zapłaty za roboty budowlane

2006-11-27 14:42
Trybunał Konstytucyjny
Autor: Trybunał Konstytucyjny

Różnicowanie wysokości obciążenia kosztami gwarancji w sytuacji, w której zapłata dokonana została w terminie, jest niezgodne z konstytucją - ogłosił 27 listopada 2006 roku Trybunał Konstytucyjny. Uchylenia ustawy w całości domagał się rzecznik praw obywatelskich.

Zastrzeżenia rzecznika to wynik reakcji licznych skarg inwestorów. Dzięki ustawie firmy budowlane pod pretekstem walki z zatorami płatniczymi mogły zażądać bankowej lub ubezpieczeniowej gwarancji albo poręczenia płatności, którą inwestor musiał zapewnić w czasie wskazanym przez wykonawcę. W przeciwnym wypadku istniało prawdopodobieństwo, że wykonawca zejdzie z placu budowy i nie poniesie za to konsekwencji w postaci kar. Co więcej, mógł w sądzie dochodzić wynagrodzenia z odszkodowaniem. Zdaniem rzecznika ustawa ingeruje głęboko w zasadę swobody umów oraz wolności gospodarczej. Ponadto, wprowadzenie gwarancji zapłaty za roboty budowlane to uprzywilejowanie tylko jednej grupy przedsiębiorców ("Gazeta Wyborcza").

Wyrok Trybunału z 27 listopada stanowi, że ustawa jest wprawdzie zgodna z konstytucją, ale konieczne są zmiany. Firmy budowlane są chronione również w innych krajach UE. Sędziowie stwierdzili jednak, że sprzeczne z ustawą zasadniczą jest różnicowanie wysokości obciążenia kosztami gwarancji w sytuacji, w której zapłata dokonana została w terminie. Ryzyko stron umowy powinno być rozłożone równomiernie – tak samo też muszą być rozłożone jego koszty. Nie ma powodów, dla których realizacja świadczenia pieniężnego w terminie, miałaby się wiązać dla inwestora z wyższymi kosztami niż obciążające stronę żądającą gwarancji zapłaty za roboty budowlane.

Zdaniem Trybunału nieprecyzyjne są również przepisy, które określają terminy uzyskania gwarancji. Ustawodawca uzależnił bowiem kontynuowanie robót i oddanie obiektu przez wykonawcę zamawiającemu od uzyskania w odpowiednim, wyznaczonym przez niego terminie gwarancji zapłaty. O ile ustawa określa maksymalną kwotę gwarancji (do wysokości ewentualnego roszczenia z tytułu wynagrodzenia), o tyle nie precyzuje minimalnej. Powoduje to, że uznanie braku wystarczającej sumy gwarancyjnej jest całkowicie niejasne i pozostaje zależne od woli wykonawcy. Tymczasem, ustawodawca restrykcyjnie określił skutki udzielenia gwarancji niewystarczającej. Ustanowił, że jest ona przesłanką do żądania wynagrodzenia na podstawie kodeksu cywilnego. Ponadto, w przepisie brak jest jakichkolwiek wskazań pozwalających na określenie, jaki termin wyznaczony przez wykonawcę musi być uznany za odpowiedni.

 

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że:

  • art. 1-3, art. 4 ust. 1-3, art. 5 ust. 3 oraz art. 6-8 ustawy z dnia 9 lipca 2003 r. o gwarancji zapłaty za roboty budowlane są zgodne z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji.
  • art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 9 lipca 2003 r. jest niezgodny z art. 2 Konstytucji przez to, że różnicuje wysokość kosztów udzielonych gwarancji ponoszonych przez wykonawcę i zamawiającego.
  • art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 lipca 2003 r. jest niezgodny z art. 2 Konstytucji.
  • art. 4 ust. 4 i art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 lipca 2003 r. tracą moc z dniem 30 czerwca 2007 r. 

Rozprawie przewodniczył sędzia Wiesław Johann, a sprawozdawcą był sędzia TK Mirosław Wyrzykowski. Wyrok jest ostateczny, a jego sentencja podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Nasi Partnerzy polecają

Materiał Partnerski

Materiał sponsorowany

Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE
Czytaj więcej