Muzeum Ognia - rozmowa z architektem

2015-05-21 13:33
Muzeum Ognia w Żorach, OVO Grąbczewscy Architekci
Autor: brak danych Wizualizacja Muzeum Ognia w Żorach, OVO Grąbczewscy Architekci

Architekt wszędzie może znaleźć kontekst, wytyczne, inspiracje. To tylko kwestia jego wewnętrznej pracy – o projektowaniu dla lokalnych społeczności i współpracy z władzami niewielkich ośrodków, które zwykle bezpośrednio angażują się w projekt mówi Oskar Grąbczewski, współautor Muzeum Ognia w Żorach.

Muzeum powstało w nawiązaniu do licznych pożarów, które trawiły Żory, tworząc ich specyficzną  tożsamość. Pożar dla architekta to dobry temat?
Co do ognia – wydaje się, że powinniśmy byli od razu wpaść na to skojarzenie. Jednak początkowo projektowaliśmy nie muzeum, lecz pawilon informacyjny dla miasta. I miała to być nowoczesna, prosta forma. Pojawiły się jednak trudności: działka jest przepruta instalacjami, znajdują się tu główne miejskie kolektory, które wymagają dużych stref ochronnych, podobnie jak droga krajowa. Gdy nanieśliśmy na mapę wszystkie te strefy, powstał dziwny, niepokojący, połamany kształt. Nie jesteśmy miłośnikami szukania metafor, w architekturze taka praktyka często prowadzi na manowce. Jednak w tym wypadku motyw ognia pozwolił wszystko złożyć w całość, dać ideowe uzasadnienie dla bardzo skomplikowanej geometrii. To za formą budynku poszła jego treść, a nie odwrotnie. Inwestorzy od razu zaakceptowali pomysł i uznali, że skoro budynek wygląda jak płomień, trzeba rozszerzyć jego funkcję.

Budowa ciągnęła się pięć lat, siedmiokrotnie wzrosły jej koszty, projekt zmieniał się kilka razy. Dla lokalnych mediów Muzeum Ognia to pomnik niegospodarności władz. Zdarzało Ci się myśleć, że to architektura z piekła rodem?
Budynek jest po prostu znacznie większy niż to było pierwotnie zakładane. Koszt znacząco podniosła też realizacja wystawy. Rzeczywiście, były trudne momenty: stała już żelbetowa skorupa, a nie było finansowania. Zdarzały się oczywiście spory, w dodatku były one prowadzone pod ostrzałem mediów. To jednak jest codzienność w pracy architekta i chcąc uprawiać ten zawód, trzeba mieć grubą skórę.

Zbudowałeś ośrodek zdrowia i pomocy społecznej w Gierałtowicach. To rzadkość, by wieś z ok. 3500 mieszkańców zatrudniała architekta. 
To było bardzo pozytywne zaskoczenie, że wiejska gmina ogłosiła ogólnopolski konkurs architektoniczny. Oni mieli już wcześniej kontakt z tzw. wysoką architekturą w postaci postmodernistycznego zespołu szkół w Paniówkach. W takich ośrodkach bardzo dobrze się pracuje przy zamówieniach publicznych, bo struktury urzędów nie są olbrzymie, liczone w setki pracowników. Wójt czy burmistrz, którzy bardzo dobrze znają swoją gminę, bezpośrednio angażują się w projekt, wszystko ustala się z nimi i bezpośrednimi współpracownikami, a nie z bezosobowym panelem ekspertów. Dla nas to taka praca u podstaw – czujemy się wtedy prawie Judymami, z tą różnicą, że otoczenie jest do nas pozytywnie nastawione. Wychowywałem się w Piotrkowie Trybunalskim i ten klimat małych ośrodków bardzo mi odpowiada.

Gierałtowice, Kórnik, Krasiejów, gdzie powstał nagradzany Pawilon Paleontologii, to miejsca, w których samochód Google włącza wsteczny bieg. Puste pole jest najtrudniejszym wyzwaniem dla architekta?
Uwarunkowania są zawsze, tylko trzeba ich dobrze poszukać. W Krasiejowie, dawnej kopalni iłu na potrzeby zakładu Gorażdże, lokalny amator paleontologii odnalazł kości najstarszego pradinozaura na świecie, gatunku z przełomu triasu i kredy. Wygraliśmy tam z przyjaciółmi konkurs zainspirowani niezwykłym krajobrazem z potężną niecką kopalni i odsłoniętymi warstwami gruntu. Planowaliśmy wybudować prosty, szklany pawilon – a wyszło całkiem inaczej. Gmina nie była w stanie wykupić fragmentu działki potrzebnego do odpowiedniego ukształtowania skarpy, tak więc musieliśmy zrobić potężny mur oporowy, a budynek ostatecznie powstał z żelbetu.(...)

Całość rozmowy w Architekturze - murator nr 3/20015

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Nasi Partnerzy polecają

Materiał Partnerski

Materiał sponsorowany

Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE
Czytaj więcej