Jaka papa na dach? Rodzaje pap na dachy i ich właściwości

2018-12-06 10:23 mgr inż. Tomasz Rakowski
Papa na dachu
Autor: Wiktor Greg Papa jest wielowarstwowym materiałem hydroizolacyjnym

Papa - wielowarstwowy materiał hydroizolacyjny - stosowany m.in. na dach. Papa wierzchniego krycia, papa podkładowa, papa do zastosowań specjalnych. Kiedy, jaką papę stosować na dachu?

Papy można pogrupować biorąc pod uwagę następujące kryteria:

  • przeznaczenie;
  • rodzaj użytej posypki;
  • sposób montażu;
  • rodzaj użytej masy asfaltowej do powlekania osnowy.

Jaka papa na dach?

Ze względu na zastosowanie i przeznaczenie papy można podzielić na trzy podstawowe grupy:

  • papy asfaltowe podkładowe;
  • papy asfaltowe wierzchniego krycia;
  • papy asfaltowe specjalne (np. wentylacyjne perforowane).

Papy asfaltowe podkładowe przeznaczone są do wykonywania spodnich warstw w wielowarstwowych pokryciach dachowych w układach wodoszczelnych i wodochronnych. Są doskonałym "podkładem" pod gonty bitumiczne, blachodachówki i dachówki. Są także używane do wykonywania izolacji fundamentów i tarasów. Papy podkładowe znalazły również zastosowanie przy realizacji "zielonych dachów"; ten rodzaj pap zawiera specjalne wkładki, które uniemożliwiają przerastanie korzeni.

Papy asfaltowe wierzchniego krycia - w zależności od przeznaczenia - mogą być stosowane w układach jedno- lub wielowarstwowych i stanowią wierzchnią warstwę pokrycia dachowego, która jest narażona na działanie czynników atmosferycznych. Stanowią one doskonałą warstwę wodoszczelną, przeciwwilgociową i paroszczelną. Do produkcji pap wierzchniego krycia używa się wysokogatunkowych, różnobarwnych posypek, które podnoszą estetykę pokrycia.

Bardzo ważną funkcję w pokryciach dachowych pełni papa asfaltowa specjalna wentylacyjna. Jej głównym zadaniem jest stworzenie systemu kanalików wewnątrz wielowarstwowych pokryć dachowych, w których nagromadzona para rozpręża się i dzięki zamontowanym kominkom przedostaje się do atmosfery. Zastosowanie tego typu papy zapobiega powstawaniu pęcherzy w wielowarstwowych pokryciach na zawilgoconych dachach.

Budowa papy

Podstawowym elementem papy jest osnowa, która nadaje wytrzymałość mechaniczną. Powszechnie stosowane osnowy to:

  • tektura budowlana (papy tradycyjne),
  • welon z włókien szklanych (papy tradycyjne i zgrzewalne, papy wentylacyjne),
  • tkanina szklana (papy zgrzewalne, samoprzylepne, do mocowania mechanicznego),
  • włóknina poliestrowa (papy termozgrzewalne),
  • folia aluminiowa (papy paroizolacyjne).

Osnowy różnią się między sobą właściwościami mechanicznymi, takimi jak: wartość siły zrywającej przy rozciąganiu i maksymalne wydłużenie przy zerwaniu. Te właściwości przekładają się bezpośrednio na parametry pap wytwarzanych na bazie poszczególnych osnów.

Ze względu na rodzaj posypki użytej do produkcji, papy można podzielić na:

  • bezposypkowe - papy izolacyjne; papy podkładowe samoprzylepne dwustronnie foliowane;
  • z posypką drobnoziarnistą - papy podkładowe;
  • z posypką gruboziarnistą - papy wierzchniego krycia.

W przypadku pap podkładowych głównym zadaniem posypki jest zabezpieczenie papy przed sklejeniem się w rolkach w trakcie ich magazynowania i transportu.

Ze względu na sposób montażu papy można podzielić na:

  • mocowane tradycyjnie - przy pomocy lepiku asfaltowego;
  • przez zgrzewanie - za pomocą rozgrzanego powietrza generowanego z palnika lub ze specjalnych urządzeń wytwarzających strumień ciepłego powietrza; powoduje ono nadtapianie warstwy asfaltu na spodniej stronie papy i na zakładzie;
  • mechanicznie - przy pomocy gwoździ papowych lub specjalnych łączników do podłoży betonowych i z blachy falistej;
  • z wykorzystaniem właściwości samoprzylepnych.

Ze względu na rodzaj asfaltu użytego do produkcji, papy można podzielić na wytwarzane na bazie:

  • asfaltów oksydowanych - papy niemodyfikowane;
  • asfaltów modyfikowanych - uszlachetnione poprzez zmodyfikowanie parametrów fizykochemicznych elastomerami lub plastomerami.

Papy różnią się także między sobą ilością asfaltu przypadającą na metr kwadratowy, grubością, wytrzymałością mechaniczną i odpornością na wysokie i niskie temperatury.
W przypadku pap wierzchniego krycia grubość waha się od 3,7 mm do 5,2 mm. Papy podkładowe mają od 3 do 5 mm grubości.

Izolacje wykonywane z użyciem pap są lekkie, nie wymagają więc przygotowania specjalnej, wzmocnionej konstrukcji czy podłoża. Pokrycia dachowe wykonane z pap charakteryzują się niespotykaną elastycznością. Łatwo poddają się formowaniu, co pozwala na wykonanie pokryć dachowych nawet na najbardziej skomplikowanych płaszczyznach. Są także odporne na "pracę" konstrukcji, dzięki czemu nie pękają i zachowują szczelność.

Obecnie najbardziej popularne są papy zgrzewalne; ich stosowanie nie wymaga użycia lepików asfaltowych, ponieważ właściwości klejące uzyskuje się przez nadtopienie spodniej warstwy papy. Papy tego typu są bardzo trwałe; papy modyfikowane zachowują swoje właściwości nawet przez 40-50 lat. Mogą one swobodnie konkurować z innymi materiałami wykorzystywanymi do hydroizolacji obiektów budowlanych.

Minimalne wartości sił zrywających i wydłużenia dla pap wytwarzanych na bazie poszczególnych osnów
wartość siły zrywającej

tektura budowlana

welon z włókien szklanych

tkanina szklana

włóknina poliestrowa

przy rozciąganiu

wzdłuż

średnia

z dwóch kierunków

315 N***

min. 300 N**

min. 900 N**

min. 800 N**

w poprzek

min. 200 N**

min. 900 N**

min. 600 N**

przy zerwaniu

wzdłuż

min. 2%*

min. 2%**

min. 2%**

min. 40%**

w poprzek

min. 2%*

min. 2%**

min. 2%**

min. 40%**

* minimalne wymagania zawarte w normach przedmiotowych
** minimalne wymagania dla pap zgrzewalnych w zaleceniach do udzielenia aprobat technicznych wydawanych przez ITB
*** minimalne wymagania dla papy W/400/1200

Jaka papa na dach - właściwości hydroizolacyjne

Za właściwości hydroizolacyjne papy odpowiedzialna jest hydrofobowa masa asfaltowa, którą powleka się zazwyczaj dwustronnie osnowę (znane są papy w których osnowa stanowi warstwę zewnętrzną). Od rodzaju użytego asfaltu do powlekania osnowy zależy odporność papy na wysokie i niskie temperatury oraz warunki atmosferyczne. Od właściwości tej masy uzależniony jest także czas eksploatacji danego rodzaju papy.
Do produkcji pap wykorzystuje się masy powłokowe z asfaltów oksydowanych (papy tradycyjne i termozgrzewalne niemodyfikowane) lub masy wytwarzane na bazie specjalnie wyselekcjonowanych asfaltów kompatybilnych z modyfikatorami elastomerowymi typu SBS lub plastomerowymi typu APP (papy modyfikowane).

Papy asfaltowe wytwarzane na bazie asfaltów oksydowanych charakteryzują się dobrą elastycznością w zakresie temperatur od 0 do 70ºC. Większy zakres elastyczności mają dostępne od niedawna na naszym rynku papy z dodatkiem SBS (od -5 do 8ºC). Najlepsze parametry mają natomiast papy wytwarzanie na bazie asfaltów modyfikowanych kauczukiem syntetycznym styrenowo-butadienowo-styrenowym (SBS). W zależności od stopnia modyfikacji wytrzymują one przeginanie na wałku o średnicy 30 mm w zakresie temperatur od -15 do -25ºC i są odporne na działanie temperatury 10ºC. Zachowują więc elastyczność w przedziale dochodzącym nawet do 125ºC.

Znacznie mniej rozpowszechnione na naszym rynku są papy modyfikowane APP (ataktyczny polipropylen). Mają one mniejszą odporność na działanie niskich temperatur, są za to bardziej odporne na wysokie temperatury dochodzących nawet do 13ºC. Właśnie z tego powodu są znacznie bardziej rozpowszechnione w klimacie śródziemnomorskim. Papy modyfikowane są bardziej odporne na działanie promieniowania UV i starzenie, co sprawia, że ich czas eksploatacji jest znacznie dłuższy niż pap wytwarzanych na bazie asfaltów oksydowanych. Po powleczeniu osnowy masą asfaltową obie strony papy zabezpiecza się przed sklejaniem w czasie transportu i składowania. W zależności od rodzaju papy stosuje się różnego typu posypki lub zabezpieczania antyadhezyjne (folie). Posypki stanowią ważny element papy; poza zabezpieczeniem przed sklejaniem nadają one papie estetyczny wygląd i chronią masę bitumiczną przed działaniem promieni słonecznych, a w szczególności szkodliwym promieniowaniem UV (papy wierzchniego krycia) i tym samym wpływają korzystnie na wydłużenie czasu eksploatacji pap. Zwiększają one także wytrzymałość mechaniczną powierzchni pap.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Czytaj więcej