Czynsze za mieszkania idą w górę. Od czego zależy wysokość czynszu?

Czynsz za mieszkanie to suma kosztów utrzymania lokalu w ramach wspólnoty czy spółdzielni mieszkaniowej. Czynsze za mieszkania w 2022 roku rosną, ponieważ rosną koszty utrzymania mieszkań, spowodowane głownie urzędowymi podwyżkami cen energii. Stawki ustalane przez rady nadzorcze i zarządców nieruchomości również są obciążone podwyżkami.

Z czego składa się czynsz za mieszkanie?

Czynsz za mieszkanie (poprawnie - czynsz administracyjny) to suma opłat, które muszą uiszczać właściciele (użytkownicy) lokali na rachunek spółdzielni lub wspólnoty mieszkaniowej. Czynsz składa się z dwóch obszarów kosztów. Pierwszy zależy od zarządców nieruchomości, w którym uwzględniana jest specyfika osiedla czy nieruchomości, drugi jest niezależny i uwzględnia opłaty urzędowe, np. za media. Poszczególne stawki składowych czynszu są przeliczane przez metraż mieszkania, liczbę mieszkańców lub naliczane jednostkowo za lokal (np. stawka za ochronę).

  • Opłaty niezależne

Opłaty za media (energia, centralne ogrzewanie, tzw. woda gospodarcza), używane w częściach wspólnych nieruchomości są pobierane zaliczkowo i rozliczane wg poziomu ich zużycia. Stawki dla tych mediów narzucane są przez miejskie przedsiębiorstwa. Podobnie jak opłaty za śmieci (ustalane uchwałami przez urzędy miast, opcjonalnie także koszt odprowadzania ścieków). W spółdzielniach mieszkaniowych dochodzi jeszcze podatek nieruchomości, którego koszt rozłożony jest na 12 miesięcy (w przypadku lokali z wydzieloną własnością, podatek od nieruchomości mieszkańcy opłacają sami).

  • Opłaty administracyjne (eksploatacyjne)

Ta część składowych czynszu pokrywa bieżące utrzymanie nieruchomości, wynagrodzenia administracji pracowników i zarządu spółdzielni (wspólnoty) lub firmy zarządzającej, sprzątanie nieruchomości, konserwację zieleni, zaplanowane remonty i bieżące naprawy, obowiązkowe przeglądy okresowe budynku, opcjonalnie ochronę, monitoring, ubezpieczenia, itp. Tu na szczególną uwagę zasługuje fundusz remontowy, bo to on pokrywa wydatki na utrzymywanie nieruchomości w odpowiednim stanie technicznym. W przypadku nowych nieruchomości ta pozycja może mieć symboliczny wymiar, jednak z czasem fundusz remontowy nabiera znaczenia.

Utrzymanie mieszkania coraz droższe

Koszty utrzymania mieszkania to najszybciej rosnąca pozycja w domowych budżetach. Według danych GUS, w grudniu 2021 opłaty za mieszkania, w tym za media były o ponad 11% wyższe niż w analogicznym okresie roku poprzedniego.

Czynsze za mieszkania rosną w 2022

Czynsze w roku 2022 rosną tak po stronie kosztów niezależnych, jaki i opłat eksploatacyjnych. Na wzrost tych pierwszych wpływają  podwyżki wg taryf lokalnych:

  • cen prądu,
  • opłat za podgrzanie wody (w tym c.o.),
  • wzrostu cen usług konserwacyjno-naprawczych świadczonych przez firmy zewnętrzne,
  • wyższego podatku od nieruchomości.

Z kolei opłaty eksploatacyjne trzeba dostosować nie tylko do inflacji, ale również do rynkowych cen usług, które rosną z powodu m.in.:  

  • wyższej płacy minimalnej (3010 zł w roku 2022, przy 2800 z w 2021),
  • wzrostu cen materiałów budowlanych dla planowanych i niezaplanowanych remontów,  
  • wyższych cen środków czystości.

Analizując podwyżki czynszu w 2022 roku, trzeba też pamiętać o indywidualnych rachunkach za droższą energię, gaz, zużytą wodę i wywóz śmieci (za te dwie ostanie pozycje w czynszu pobierane są tylko zaliczki).  

Co głównie podbija stawki czynszów za mieszkania w 2022?

Właściciele mieszkań najdotkliwiej odczuli podwyżki cen ogrzewania i energii - tak wynika z danych GUS. Opał podrożał średnio o 39,8%, gaz o prawie 19%. W zależności od źródła ciepła, ale także samej wspólnoty czy spółdzielni wysokość czynszu za ogrzewanie może wzrosnąć o 100 czy nawet kilkaset złotych, zwłaszcza jeśli budynek mieszkalny ogrzewany jest gazem. Rok 2022 jest też już kolejnym, w którym rosną opłaty za wywóz śmieci - średnio o 16,2%.

Czynsz za mieszkanie w 2022 – przykład

Czynsz najlepiej analizować, zestawiając jego składowe według dotychczasowych i nowych stawek. Poniżej przykład czynszu za mieszkanie o powierzchni 60 m² w jednej z warszawskich spółdzielni mieszkaniowych. Łatwiej będzie porównać swoje wydatki.    

nazwa stawki j.m. jednostka cena jedn. w 2021 w zł razem czynsz w 2021 cena jedn. w 2022 w zł razem czynsz w 2022
eksploatacja podstawowa m² 60  1,90  114,00 2,05  123,00
woda gospodarcza m² 60 0,09 5,40 0,13  7,80
energia elektryczna m² 60 0,09 5,40 0,15  9,00
podatek od nieruchomości m² 60 0,12 7,20 0,12 7,20
centralne ogrzewanie zaliczka m² 60 2,04 122,40 2,53  151,80
wywóz śmieci zaliczka m³ 2,17 12,73 27,62 12,73 27,62
opłata za dźwigi m² 60 0,41 24,60 0,42 25,20
fundusz remontowy m² 60 2,60 156,00 2,90  174,00
konserwacja m² 60 0,91 54,60 0,93 55,80
konserwacja domofonów 1 1 1,35 1,35 1,37 1,37
zimna woda zaliczka m³ 3 9,85 29,55 9,87 29,61
podgrzanie wody zaliczka m³ 1 20,30 20,30 26,54 26,54
ochrona m² 60 0,24 14,40 0,27 16,20
razem 582,82 zł 655,14 zł

Podwyżka czynszu od 1 stycznia w przypadku powyższego przykładu wyniesie 72,32, tj. ok. 12,5%. Gdy podliczymy koszty podwyżek za energię, centralne ogrzewanie i podgrzanie wody, otrzymujemy kwotę 39,24 zł, co oznacza, że koszty niezależne odpowiadają za ok. 60% podwyżki czynszu. 

Trzeba się jednak liczyć z tym, że podwyżki czynszów w 2022 roku mogą okazać się większe niż te kalkulowane z wiedzą o kosztach pod koniec 2021. Stawki czynszów, o ile jest to konieczne, są korygowane zazwyczaj po I kwartale danego roku.