Gdy ogień wygrywa z rutyną – zagrożenia pożarowe w polskim przemyśle i skuteczne strategie ochrony

Pożary w polskich zakładach przemysłowych rosną nie tylko liczbowo, ale i pod względem skali strat. Tradycyjne zabezpieczenia przestają wystarczać. Nowoczesne systemy detekcji, analiza danych i integracja technologii stają się kluczem, by skutecznie chronić ludzi, mienie i ciągłość produkcji przed coraz groźniejszym żywiołem.

Pożar

i

Autor: Dilok Klaisataporn/ Getty Images Pożary w obiektach, w których aktywnie wykorzystuje się lub składuje tworzywa sztuczne, chemikalia czy gazy techniczne, wiążą się z ryzykiem uwolnienia toksycznych substancji, co stanowi zagrożenie zarówno dla ludzi, jak i dla środowiska.
Materiały izolacyjne i montażowe marki SIKA
Materiały izolacyjne i montażowe marki SIKA

Pożary w polskich zakładach przemysłowych rosną w skali i intensywności

Według statystyk Państwowej Straży Pożarnej liczba pożarów w obiektach przemysłowych i magazynowych wzrosła z 2 295 w 2024 roku do 2 404 w 2025 roku. Choć liczba zdarzeń średnich spadła, przybyło pożarów dużych o 30% i bardzo dużych o 20%, co utrudnia ich opanowanie w początkowej fazie. Mogą one generować duże straty finansowe, przestoje produkcyjne oraz stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników.

W związku z tym istotnym elementem zwiększenia bezpieczeństwa i zapewnienia ciągłości działania przemysłu oraz sektora logistycznego stają się inwestycje w technologie, takie jak analityka wizyjna czy termowizja, połączone z profesjonalną ochroną fizyczną oraz dobrze opracowanymi procedurami reagowania.

Struktura przyczyn pożarów

Dane PSP pokazują, że główną przyczyną pożarów są wady urządzeń i instalacji elektrycznych. W ubiegłym roku odpowiadały one za 359 zdarzeń, z czego aż 283 miały miejsce w obiektach produkcyjnych. Na trzecim miejscu znalazły się podpalenia, których liczba nieznacznie spadła z 228 w 2024 roku do 206 w 2025 roku.

Rośnie również liczba zdarzeń o przyczynie „nieustalonej” – z 523 przypadków do 604. W konsekwencji trudno jest zaplanować i wprowadzić działania prewencyjne.

Branże szczególnie narażone na pożary

Podatność na dany rodzaj zagrożenia pożarowego zależy od rodzaju prowadzonej działalności. Do branż o wysokim obciążeniu ogniowym należą m.in.:

  • gospodarka odpadami i recykling, szczególnie tworzyw sztucznych,
  • przemysł meblarski,
  • logistyka,
  • magazynowanie materiałów niebezpiecznych (ADR).

Dodatkowym czynnikiem ryzyka w magazynach jest wysokie składowanie (powyżej ok. 7 m), ponieważ sprzyja powstawaniu tzw. efektu komina, powodującego gwałtowne rozprzestrzenianie się ognia i dymu. W takiej sytuacji systemy tryskaczowe mogą okazać się nieskuteczne lub zadziałać zbyt późno.

W związku z tym dobrym rozwiązaniem jest wykorzystanie kamer termowizyjnych, które będą stanowiły odrębny element wczesnej detekcji zagrożeń pożarowych. Mogą one wspierać systemy SSP/DSO. Kamery termowizyjne są skuteczne, ponieważ umożliwiają wykrycie anomalii temperaturowych zanim pojawi się dym. Dotyczy to szczególnie stref ładowania baterii, składowania tworzyw sztucznych, odpadów oraz magazynów wysokiego składowania, gdzie tradycyjne czujki mogą reagować z opóźnieniem.

W zakładach przemysłowych ryzyko pożarowe wiąże się z prowadzonymi procesami. Źródłem zapłonu mogą być prace gorące, piece, suszarnie, media palne (rozpuszczalniki, gazy, aerozole), pyły palne oraz złożona infrastruktura technologiczna. Procesy technologiczne w branżach, takich jak recykling odpadów, przemysł drzewny (pyły wybuchowe), lakiernie przemysłowe czy obróbka metali wiążą się z wysokim ryzykiem pożarowym. Wszystkie te obszary generują znaczne obciążenie ogniowe, co wymaga spersonalizowanego podejścia do zabezpieczeń.

Przeczytaj również:

Współczesne obiekty przemysłowe wymagają kompleksowego podejścia do bezpieczeństwa pożarowego, łączącego technologie i ludzi, aby skutecznie minimalizować ryzyko pożaru. Bliżej o tym mówi Michał Kalinowski, Dyrektor Działu Handlowego w Seris Konsalnet:

Skuteczna ochrona przeciwpożarowa w obiektach przemysłowych nie może dziś opierać się na pojedynczym systemie ani wyłącznie na automatyce. Bardzo często się zdarza, że magazyn wymaga wczesnej detekcji dymu (SSP/SAP), jednoznacznej sygnalizacji i sterowania ewakuacją (DSO) i oddymiania dróg ewakuacyjnych. Połączenie technologii - takich jak zintegrowane platformy zarządzania bezpieczeństwem, termowizja czy analityka wideo - z pracą wyszkolonych pracowników ochrony pozwala na realne skrócenie czasu reakcji. Agencja ochrony pełni tu rolę operacyjną i prewencyjną - interpretuje sygnały z systemów, weryfikuje zagrożenia i uruchamia właściwe procedury, zanim incydent przerodzi się w poważne zdarzenie pożarowe.

Kompleksowa i inteligentna ochrona przeciwpożarowa w zakładach przemysłowych

Ochrona przeciwpożarowa wymaga podejścia warstwowego. Powinna łączyć wiele systemów bezpieczeństwa, działających w ramach jednego, spójnego środowiska zarządzania (np. VMS / SMS / PSIM). Kontrolowane muszą być zarówno obszary zewnętrzne (ogrodzenia, tereny składowe, stacje ładowania lub tankowania, place surowcowe), jak i obwód budynku oraz strefy wewnętrzne powiązane z liniami technologicznymi.

Ważne staje się również wykorzystanie termowizji oraz zaawansowanej analityki obrazu w identyfikowaniu zagrożeń. Obecnie rozwija się inteligentne CCTV – systemy analityki obrazu oparte na algorytmach uczenia maszynowego umożliwiają rozpoznawanie wzorców zachowań, odróżnianie zdarzeń rutynowych od realnych zagrożeń oraz ograniczanie liczby fałszywych alarmów.

Polecamy: Monitoring wizyjny z AI – inteligentna analiza obrazu zwiększająca bezpieczeństwo

Zapewnienie bezpieczeństwa pożarowego w sektorze przemysłowym i logistycznym wymaga elastycznego podejścia, które łączy nowoczesne technologie, wykwalifikowaną ochronę fizyczną oraz sprawdzone procedury operacyjne, gwarantując minimalizację ryzyka i ciągłość działania.

Źródło: Seris Konsalnet

Przejdź do galerii: Wyzwania związane z implementacją inteligentnych systemów HVAC

Murator Plus Google News
Murowane starcie
Fotowoltaika – na dachu czy na działce? MUROWANE STARCIE