Nowa uchwała antysmogowa. W Krakowie NIE dla węgla i drewna, Warszawa stawia na duże dopłaty

2019-09-06 15:00 mawi
Smog
Autor: GettyImages W samej Warszawie jest do wymiany 15 tys. kotłów w domach czy mieszkaniach prywatnych oraz 1,5 tys. w mieszkaniach komunalnych

Nowa uchwała antysmogowa w Krakowie weszła w życie 1 września 2019. Warszawa ma przyjąć swoją uchwałę antysmogową 12 września. W Krakowie już obowiązuje całkowity zakaz palenia w kotłach węglem i drewnem. Warszawa z kolei planuje duże dotacje na wymianę kotła. Sprawdź, jakie rozwiązania w ramach nowych uchwał antysmogowych przyjęły m.in. Warszawa i Kraków, miasta, które postawiły na ostre działania na rzecz poprawy jakości powietrza.

Artykuł jest częścią akcji specjalnej TERMOMODERNIZACJA, w której przekonujemy, jak ważne jest kompleksowe do niej podejście

Uchwała antysmogowa w Krakowie

Nowa uchwała antysmogowa w Krakowie nie oznacza, że miasto dopiero teraz wzięło się za rozwiązywanie problemu smogu. Od 1995 roku zlikwidowano w Krakowie ponad 45 000 palenisk węglowych, z czego 25 000 w latach 2012–2019. Jak zostało oszacowane, obecnie w mieście pozostało ok. 4000 pieców węglowych i budynki w nie wyposażone znajdą się pod szczególnym nadzorem służb miejskich, włączając w to wsparcie dla rozwiązania problemów. A są to przede wszystkim problemy społeczno-socjalne, finansowe, zły stan techniczny budynków, nieuregulowany stan prawny nieruchomości, brak zainteresowania właścicieli wymianą kotła oraz budynki do wyburzenia.

Krakowska uchwała antysmogowa zakazuje

Od 1 września w Krakowie obowiązuje całkowity zakaz palenia węglem i drewnem. To oznacza również zakaz używania takiego opału w kominkach. Nie można na stałe budować ciężkich grilli ogrodowych, np. murowanych, związanych z podłożem na stałe, natomiast można sezonowo korzystać z lekkich, przenośnych rusztów (w świetle przepisów nie są one instalacją). W instalacjach spalania paliw dopuszczone będzie stosowanie wyłącznie:

  • gazu ziemnego wysokometanowego lub zaazotowanego (w tym skroplonego gazu ziemnego), propan-butanu,
  • biogazu rolniczego lub innego rodzaju gazu palnego,
  • lekkiego oleju opałowego.

Nowa uchwała antysmogowa zakazuje eksploatowania instalacji energetycznych, zainstalowanych w szklarniach, z wyjątkiem instalacji objętych obowiązkiem zgłoszenia lub pozwolenia na emisje. A zatem do uchwały antysmogowej muszą dostosować się:

  • instalacje energetyczne o mocy do 1 MW,
  • instalacje inne niż energetyczne o mocy do 0,5 MW,
  • instalacje do suszenia owoców, warzyw, zboża, innych płodów rolnych lub leśnych w ilości do 50 Mg,
  • instalacje do przechowywania owoców, warzyw, zboża innych płodów rolnych lub leśnych – w ilości do 50 Mg,
  • instalacje do chowu lub hodowli zwierząt niezaliczonych do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Kontrola powietrza przez dron
Autor: UM Kraków Przestrzeganie zakazu palenia węglem i drewnem będzie kontrowane przez drony

Uchwała antysmogowa wprowadza kary

Wprowadzenie w Krakowie rygorystycznych przepisów oznacza jednocześnie kontrole i przestrzegania. W tym celu zostali przeszkoleni krakowscy strażnicy miejscy oraz urzędnicy z Wydziału ds. Jakości Powietrza i inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska. W nadchodzącym sezonie grzewczym mają oni wytyczeni plan przeprowadzenia ponad 4500 kontroli, a w poszukiwaniu zanieczyszczeń będą im pomagać drony, kamery termowizyjne i monitory pyłu zawieszonego.

W zależności od wagi wykroczenia, będą udzielane pouczenia lub wystawiane mandaty karne w wysokości od 20 do 500 zł. W razie odmowy przyjęcia mandatu zostanie złożony wniosek do sądu o ukaranie – wtedy grzywna może już wynieść nawet 5000 zł.

Przypadki łamania w Krakowie zakazu palenia węglem i drewnem należy zgłaszać Straży Miejskiej, dzwoniąc na numer 986 lub wysyłając raport z aplikacji mobilnej Powietrze Kraków. Warto obserwować w najbliższym sezonie grzewczym raporty o jakości powietrza w Krakowie, na ile różnią się od tych z lat poprzednich. Może rzeczywiście Kraków zostanie pionierem w likwidacji miejskiego smogu.   

Nowa ustawa antysmogowa w Warszawie

Nowa uchwała antysmogowa ma wprowadzić łatwiejsze procedury składania wniosków na dotację do wymiany kopciucha i większe pieniądze na ten cel – nawet do 100 tys. złotych. Takie są założenia nowej warszawskiej uchwały antysmogowej, która ma zostać przyjęta przez Radę Miasta 12 września 2019.

Główne założenia nowej, warszawskiej uchwały antysmogowej to likwidacja kotłów kopciuchów w budynkach prywatnych i miejskich, które najbardziej zanieczyszczają powietrze, zwłaszcza w sezonie grzewczym - chodzi o kotły na paliwa stałe. Ratusz zapowiada, że formalności związane z dotacją do wymiany starego kotła mają być łatwiejsze, a sama dotacja – zwrot pieniędzy za inwestycję – wyższa. Bo trzeba przypomnieć, że najpierw wykłada się własną gotówkę, wymienia stary kocioł, a potem czeka na zwrot pieniędzy. Ratusz podkreśla, że na razie bezgotówkowa wymiana kotła nie jest możliwa. 

Nowa uchwała antysmogowa,  o ile radni przegłosują ją 12 września, zacznie obowiązywać od października 2019.

Uchwała antysmogowa w Warszawie - ile można dostać za wymianę kotła?

Wartość dotacji będzie zależeć od wielkości domu, ale również od tego, na jakie urządzenie do ogrzewania będzie wymieniony stary kocioł. Najbardziej promowane będą urządzenia na odnawialne źródła energii, jak np. pompy ciepła, na które przewiduje się od 40 do 100 tys. złotych. Na zakup kotła gazowego można otrzymać do 22 tys. zł w budynku jednorodzinnym i 80 tys. zł w budynku wielorodzinnym. Z wymianą warto się spieszyć. Najkorzystniejsze dotacje planowane są na ten i przyszły rok, potem ich wartość będzie już mniejsza.

W samej Warszawie pozostaje do wymiany około 17 tys. kotłów.

Uchwała antysmogowa i monitoring jakości powietrza

Miasto Warszawa zapowiada także rozwinięcie monitoringu jakości powietrza. Mają powstać nowe stacje pomiarowe, zainstalowanych ma być więcej czujników. Dane dotyczące jakości powietrza oraz działających starych kotłów mają zbierać kominiarze oraz strażnicy miejscy wyposażeni w drony.

Uchwała antysmogowa w innych miastach

Uchwały antysmogowe przyjęły również inne województwa. Ponieważ celem jest poprawa czystości powietrza, uchwały antysmogowe wskazują rodzaj urządzeń grzewczych dopuszczonych do stosowania oraz rodzaj paliw, których użycie jest zakazane. Co ważne, taka uchwała musi określać obszar, w którym ma obowiązywać. Może to być całe województwo, ale też i konkretne miasto lub miasta, w których występuje problem smogu.

Wśród nich prekursorem walki ze smogiem jest oczywiście Kraków, gdzie – zgodnie z uchwałą antysmogową przyjętą przez radnych województwa małopolskiego w styczniu 2016 – od 1 września 2019 obowiązuje zakaz spalania węgla i drewna w kotłach, piecach i kominkach. W większości województw przepisy są mniej restrykcyjne, np. zakaz spalania dotyczy jedynie odpadów węglowych, czyli na przykład miału czy flotokoncentratu, a także mokrego drewna i biomasy.

Zobacz uchwały antysmogowe:

Skuteczniejsza egzekucja uchwały antysmogowej

Załóżmy, że strażnicy miejscy stwierdzą, że dany właściciel nie przestrzega przepisów uchwały antysmogowej, np. spala on w kotle zakazane w danym mieście odpady węglowe. Nietrudno to będzie stwierdzić, gdyż do walki z trucicielami powietrza strażnicy zaczynają wykorzystywać drony wyposażone w urządzenie pomiarowe, które bada skład chemiczny dymu.

Do tej pory strażnicy miejscy mogli w takiej sytuacji skierować wniosek do sądu o ukaranie grzywną do 5 tys. zł. Jest to czasochłonna procedura. Szef MSWiA umożliwił im więc nakładanie grzywien w drodze mandatu karnego do 5 tys. zł w trybie natychmiastowym.

Rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych w sprawie wykroczeń, za które strażnicy straży gminnych są uprawnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego

§ 2. 1. Strażnicy są uprawnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego za wykroczenia określone w: art. 334 i art. 343 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r. poz. 799, z późn. zm.3)).

Prawo ochrony środowiska

Art. 334. Kto nie przestrzega ograniczeń, nakazów lub zakazów, określonych w uchwale sejmiku województwa przyjętej na podstawie art. 96, podlega karze grzywny.

Art. 96. 1. Sejmik województwa może, w drodze uchwały, w celu zapobieżenia negatywnemu oddziaływaniu na zdrowie ludzi lub na środowisko, wprowadzić ograniczenia lub zakazy w zakresie eksploatacji instalacji, w których następuje spalanie paliw (...)

Analogicznie policja nakłada mandaty za wykroczenia drogowe. Może się więc zdarzyć, że – podobnie jak w przypadku fotoradarów – niektórzy właściciele domów będą próbowali kwestionować wyniki badania dymu.

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia daje sprawcy wykroczenia możliwość odmowy przyjęcia mandatu karnego. W tej sytuacji, albo gdy ów sprawca nie zapłaci grzywny w wyznaczonym terminie, straż miejska skieruje sprawę do sądu rejonowego. Dojdą jednak wówczas dodatkowe koszty, które będzie musiał pokryć właściciel domu. Oczywiście, o ile sąd potwierdzi nieprzestrzeganie uchwały antysmogowej. Dodajmy, że kara może być surowsza od zaproponowanej przez strażnika miejskiego w trybie mandatowym.

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Art. 97. §1. W postępowaniu mandatowym, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, funkcjonariusz uprawniony do nakładania grzywny w drodze mandatu karnego może ją nałożyć jedynie, gdy:

1) schwytano sprawcę wykroczenia na gorącym uczynku lub bezpośrednio po popełnieniu wykroczenia,

2) stwierdzi popełnienie wykroczenia naocznie pod nieobecność sprawcy, a nie zachodzi wątpliwość co do sprawcy czynu,

3) stwierdzi popełnienie wykroczenia za pomocą przyrządu kontrolno-pomiarowego lub urządzenia rejestrującego, a sprawca nie został schwytany na gorącym uczynku lub bezpośrednio potem, i nie zachodzi wątpliwość co do sprawcy czynu – w tym także, w razie potrzeby, po przeprowadzeniu w niezbędnym zakresie czynności wyjaśniających, podjętych niezwłocznie po ujawnieniu wykroczenia. Nałożenie grzywny w drodze mandatu karne go nie może nastąpić po upływie 14 dni od daty ujawnienia czynu w wypadku, o którym mowa w pkt 1, 90 dni w wypadku, o którym mowa w pkt 2, oraz 180 dni w wypadku, o którym mowa w pkt 3.

§ 2. Sprawca wykroczenia może odmówić przyjęcia mandatu karnego.

§ 3. Funkcjonariusz nakładający grzywnę obowiązany jest określić jej wysokość, wykroczenie zarzucone sprawcy oraz poinformować sprawcę wykroczenia o prawie odmowy przyjęcia mandatu karnego i o skutkach prawnych takiej odmowy.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Czytaj więcej