Logotermy – co to jest?

2021-03-29 8:49 Karolina Wrona
Logotermy
Autor: Thermic Logotermy mogą być wyposażone w moduł ogrzewania podłogowego

Logotermy to kompaktowe urządzenia przeznaczone do zdecentralizowanego przygotowania c.w.u. i sterowania mieszkaniowymi obiegami grzewczymi. Logotermy w branży grzewczej znane są pod wieloma innymi nazwami, takimi jak, np. mieszkaniowe węzy cieplne.

Spis treści

  1. Logotermy – co to jest?
  2. Logotermy mieszkaniowe i ich budowa
  3. Zasada działania logotermy
  4. Sterowanie pracą logotermy
  5. Logotermy – przyczyny niewłaściwej pracy
  6. Logotermy – wady i zalety

Logotermy – co to jest?

Logotermy, zwane w branży również mieszkaniowymi węzłami cieplnymi, mieszkaniowymi lub indywidualnymi stacjami cieplnymi czy miniwęzłami, to układy, które są stosowane do przygotowywania c.w.u. w sposób zdecentralizowany. Logotermy służą także do sterowania mieszkaniowymi obiegami grzewczym. Dzięki nim mieszkańcy poszczególnych lokali w budynkach wielorodzinnych mają pełną kontrolę nad zużywanym ciepłem.

Logotermy mieszkaniowe i ich budowa

Logotermy to kompaktowa, zespolona konstrukcja przewodów i urządzeń stanowiąca indywidualną część systemu grzewczego dla każdego lokalu mieszkalnego lub użytkowego w budynku. Układ przeważnie jest przymocowany do płyty podstawowej i zamknięty w estetycznej obudowie zlokalizowanej w szachcie instalacyjnym.

W skład logotermy wchodzą m.in.:

  • płytowy wymiennik ciepła ze stali nierdzewnej,
  • proporcjonalny regulator przepływu – trójdrogowy zawór typu PM Regler,
  • zawór strefowy,
  • odpowietrznik,
  • armatura (np. zawory kulowe i kształtki),
  • filtry siatkowe (na zasilaniu czynnika grzewczego i wody zimnej),
  • orurowanie ze stali nierdzewnej – izolowane,
  • ciepłomierz,
  • wodomierz zimnej wody.

Wydajność układu logotermy zależy od parametrów dostarczanych mediów, m.in. od temperatury czynnika grzewczego na zasileniu logotermy, wymaganego stopnia podgrzania c.w.u. oraz jej natężenia wypływu z baterii w miejscu poboru. Na tej podstawie dobiera się odpowiedni model logotermy. Standardowe wersje wyposażone są w sześć króćców:

  • zasilanie i powrót ze źródła ciepła,
  • zasilanie i powrót z mieszkaniowej instalacji c.o.,
  • doprowadzenie zimnej wody do stacji mieszkaniowej,
  • doprowadzenie c.w.u. do mieszkania.

W dolnej części logotermy znajduje się konsola ze śrubunkowymi zaworami kulowymi DN 20, które stanowią technologiczne zakończenie przewodów instalacyjnych doprowadzanych do węzła oraz pozwalają na jej łatwe i szybkie odcięcie od instalacji, bez konieczności opróżniania całego układu.

Logotermy dostępne są na rynku w wielu różnych rodzajach. Przy zachowaniu odpowiedniego przepływu pierwotnego czynnika grzewczego o określonej temperaturze logotermy mogą standardowo dostarczać 12 l/min c.w.u. o temperaturze ok. 55°C. Podstawowe rozwiązania w pełni zaspokoją potrzeby użytkowników mieszkań wyposażonych w łazienkę, WC i kuchnię. Dla większych lokali, w których przewidziano obsługę kilku łazienek, zaleca się instalację logotermy o podwyższonej wydajności c.w.u. nawet do 22 l/min. Dodatkowo logotermy można rozbudować m.in. o mieszacz termostatyczny (zawór ograniczający temperaturę wypływu c.w.u. i utrzymujący ją na wymaganym przez odbiorcę poziomie) oraz kompletny zestaw cyrkulacyjny, który znacząco skraca czas oczekiwania na c.w.u. (wymagany bezwględnie w przypadku, gdy objętość instalacji od stacji do punktu odbioru przekracza 3 dm³). Ponadto logotermy można także wyposażyć w moduł ogrzewania podłogowego, na które coraz częściej pojawia się zapotrzebowanie w budownictwie wielorodzinnym.

Logotermy
Autor: Thermic Schemat budowy logotermy z modułem ogrzewania podłogowego i cyrkulacji c.w.u.

Zasada działania logotermy

Logotermy charakteryzują się stosunkowo prostą zasadą działania. Czynnik grzewczy w postaci gorącej uzdatnionej (lub z dodatkiem glikolu) wody doprowadzonej ze źródła ciepła (węzła grupowego lub lokalnej kotłowni) przekazuje ciepło do mieszkaniowego systemu c.o. lub przygotowania c.w.u. Centralnym punktem układu jest hydrauliczny, proporcjonalny regulator przepływu, tzw. PM Regler, uszczelniony trzema o-ringami po stronie czynnika grzewczego i wody zimnej. W logotermach regulacja parametrów c.o. odbywa się na podstawie informacji z czujnika temperatury w przygrzejnikowych głowicach termostatycznych lub pokojowym regulatorze/programatorze. W momencie spadku temperatury w pomieszczeniu poniżej zadanej wartości regulator/programator poprzez siłownik otwiera zawór strefowy umożliwiający przepływ czynnika do grzejników, a po osiągnięciu zadanych warunków cieplnych zamyka go. Po wychłodzeniu pomieszczenia cykl zasilania zostaje powtórzony. Nastawa zaworu strefowego instalacji c.o. ustala maksymalny przepływ czynnika grzewczego przez grzejniki, zgodnie z wyliczonym zapotrzebowaniem ciepła dla danego mieszkania.

Przygotowanie c.w.u. ma priorytet, pierwszeństwo nad c.o., dlatego gdy układ dostanie sygnał o rozpoczęciu poboru c.w.u. (w lokalu zostanie odkręcony kran), zawór odnotowuje sygnał o zmianie ciśnienia zimnej wody i automatycznie odcina dopływ czynnika do grzejników, w całości przekierowując go do wymiennika płytowego. W tym samym czasie do wymiennika logotermy dostarczana jest również zimna woda wodociągowa, która przepływając przez niego na skutek przenikania ciepła, zostaje ogrzana do wymaganej temperatury, wynoszącej ok. 55°C. Tak przygotowane medium trafia do punktu czerpalnego. Konstrukcja wymiennika logotermy (płyty ze stali nierdzewnej oddzielające zimną wodę od czynnika grzewczego) uniemożliwia mieszanie się obydwu cieczy, przez co parametry jakościowe wody przeznaczonej do spożycia nie ulegają zmianie. Po ustaniu poboru c.w.u. woda grzewcza trafia ponownie do grzejników, a wymiennik stygnie, co zapobiega rozwojowi bakterii legionella oraz powstawaniu kamienia kotłowego. Podczas przygotowania c.w.u. czas odcięcia zasilania dla celów c.o. nie ma odczuwalnego wpływu na temperaturę powietrza w pomieszczeniu, więc komfort cieplny zostaje w nim utrzymany.

W opisywanym rozwiązaniu zużycie ciepła optymalizuje się do potrzeb użytkownika. Pomiary poboru odbywają się za pomocą ciepłomierza, określającego łączne wykorzystanie ciepła zarówno na cele c.o., jak i przygotowania c.w.u., oraz wodomierza zimnej wody. Aby zapewnić długie i bezawaryjne ich działanie, układ logotermy wyposażony jest w filtry siatkowe, montowane na przewodach zasilających zimnej wody i czynnika grzewczego (czasami również na jego powrocie). Przechwytują zanieczyszczenia, zabezpieczając tym samym urządzenia pomiarowe, PM Regler, wymiennik oraz inne elementy instalacji mieszkaniowej przed uszkodzeniem.

Sterowanie pracą logotermy

Logotermy oferują dwie metody sterowania – z zastosowaniem regulatora/programatora zamontowanego w mieszkaniu bądź bez jego użycia. W pierwszej na panelu logotermy należy ustawić temperaturę, jaka ma być utrzymywana we wnętrzu. Jeżeli spadnie ona poniżej wymaganej wartości, ogrzewanie zostanie automatycznie włączone. Użytkownik ma w tej sytuacji możliwość dodatkowej regulacji intensywności grzania za pomocą głowic termostatycznych montowanych przy poszczególnych grzejnikach w układzie. Należy jednak pamiętać, że w chwili gdy temperatura w punkcie pomiaru (zamontowania czujnika) osiągnie zadaną wartość, zasilanie mieszkaniowego układu c.o. zostanie całkowicie odcięte (nawet jeżeli w innych pomieszczeniach jest chłodniej). Decydując się na ten sposób sterowania, wystarczy na zaworze strefowym zainstalować specjalny siłownik do współpracy z regulatorem/programatorem pokojowym.

W drugiej metodzie, jaką oferują logotermy, sterowanie odbywa się jedynie poprzez zawory przygrzejnikowe – polega tylko na wskazaniach mierników zamontowanych w głowicach termostatycznych przy grzejnikach. W tym przypadku woda grzewcza cały czas dopływa do grzejników (poza chwilowymi przerwami na przygotowanie c.w.u.), a temperatura w pomieszczeniu regulowana jest za pomocą zmiany jej przepływu przez układ.

W zależności od indywidualnych potrzeb i możliwości finansowych użytkownika może on wybrać odpowiedni dla siebie regulator/programator. W ofertach firm znajdują się proste termostaty on/off, bardziej rozbudowane – z możliwością programowania parametrów cieplnych w cyklach dobowych lub tygodniowych, a także wersje zaawansowane technologicznie, zapewniające współpracę z systemami inteligentnego budynku i możliwość zdalnego sterowania za pośrednictwem urządzeń mobilnych (smartfon, tablet).

Logotermy – przyczyny niewłaściwej pracy

Zaburzenia w prawidłowym działaniu logotermy zwykle pojawiają się po stronie sieciowej czynnika grzewczego. Częstą przyczyną zakłóceń w pracy układów są niewłaściwy przepływ czynnika grzewczego lub jego nieodpowiednia temperatura, spowodowane problemami w pracy źródła ciepła (węzeł, kotłownia). Parametry te można odczytać z licznika ciepła, w jakie wyposażone są logotermy. Aby wykluczyć czynniki przyczyniające się do niewłaściwej pracy logotermy, należy skontrolować nastawę temperatury na źródle ciepła, ciśnienie dyspozycyjne, nastawę pracy pompy obiegowej oraz zaworów podpionowej regulacji ciśnienia i przepływu. Niezwykle ważne jest utrzymywanie w czystości filtroodmulników w źródle ciepła oraz filtrów siatkowych logotermy. Zaniżona lub zawyżona temperatura w pomieszczeniach może być skutkiem problemów w działaniu logotermy po stronie c.o., m.in.:

  • niewłaściwego nastawienia regulatora lub programatora pokojowego,
  • złej nastawy wstępnej na zaworze strefowym w stacji lub na zaworach grzejnikowych,
  • niepoprawnego ciśnienia i temperatury na zasileniu logotermy i węzła cieplnego,
  • złego stanu baterii zasilających regulator pokojowy.

Czasem dochodzi również do uszkodzenia wymiennika logotermy lub obniżenia jego sprawności, czego przyczyną przeważnie jest zalegający kamień kotłowy. Aby uniknąć tego zjawiska, należy zapewnić odpowiednią jakość czynników zasilających logotermę – grzewczego oraz zimnej wody. Woda powinna być zdemineralizowana, wtedy nie będzie powodowała korozji instalacji ciepłowniczej i występowania osadów wewnątrz rur. Za przygotowanie i jakość tego medium odpowiada zarządca sieci ciepłowniczej, np. MPEC, lub – w przypadku lokalnych kotłowni – np. wspólnota mieszkaniowa. Właściciel lokalu, będący użytkownikiem logotermy, nie ma wpływu na jakość medium, dlatego w razie awarii wynikającej z jego złej jakości ma prawo dochodzić zwrotu kosztów naprawy od instytucji odpowiedzialnej za jego przygotowanie. Nieco inaczej sytuacja wygląda, jeśli kamień osadza się na wymienniku po stronie c.w.u. W większości przypadków skład wody wodociągowej można sprawdzić i w związku z tym to użytkownik jest zobowiązany do korzystania z urządzeń, na których pracę ten czynnik (o określonych odgórnie parametrach) nie będzie miał wpływu, a jeżeli dojdzie do awarii z tym związanej, sam musi pokryć koszty jej usunięcia. Osadzaniu się kamienia kotłowego sprzyjają następujące czynniki:

  • twardość wody – wraz z jej wzrostem zwiększa się ryzyko jego powstania,
  • pH – odczyn zasadowy,
  • przewodność elektryczna wody,
  • temperatura c.w.u. – im wyższa, tym więcej osadu wytrąci się na płycie wymiennika.

Mimo że logotermy wytwarzają c.w.u. o stosunkowo niskiej temperaturze (ok. 55°C), to w przypadku wykorzystania na ten cel twardej wody proces osadzania się kamienia zarówno w wymienniku ciepła, jak i w całej instalacji jest nieunikniony, co prędzej czy później będzie skutkowało koniecznością wymiany niektórych elementów logotermy.

Logotermy – wady i zalety

Wyposażenie instalacji budynkowej w logotetmy niesie ze sobą wiele korzyści. Główną z nich jest obsługa c.o. i przygotowanie c.w.u. dla poszczególnych lokali, co pozwala na całkowitą i indywidualną kontrolę zużywanego ciepła. Każdy mieszkaniec płaci tylko za wykorzystaną przez siebie energię, unikając strat przesyłowych c.w.u. i cyrkulacji, występujących w tradycyjnych rozwiązaniach na trasie od źródła ciepła do punktu poboru. Ponadto logotermy są bezpieczne w użytkowaniu, gdyż wszystkie operacje związane ze sterowaniem c.o. oraz przygotowaniem c.w.u. odbywają się w obrębie pojedynczego układu mieszkaniowego i nie mają wpływu na innych użytkowników budynku. Mieszkańcy poszczególnych lokali sami decydują o długości okresu grzewczego i mogą dopasowywać go do swoich potrzeb. Dodatkowo układy sterowane za pomocą nowoczesnych rozwiązań automatyki pozwalają na ograniczenie zbędnego zużycia ciepła do minimum. Wśród zalet, jakimi cechują się logotermy należy wymienić możliwość przygotowania c.w.u. z wykorzystaniem jednofunkcyjnego źródła ciepła oraz, w przypadku lokalnych kotłowni, eliminację potrzeby stosowania zasobników c.w.u. i jej cyrkulacji. Ponadto logotermy zapewniają wysoki poziom higieny w przygotowaniu ciepłej wody (wszystkie elementy logotermy są wykonane z higienicznej stali nierdzewnej mającej atesty PZH, DVGW i inne), jest łatwe w montażu i zajmuje niewiele miejsca. Niestety instalacje wyposażone w logotermy mają wyższe początkowe koszty inwestycyjne (o ok. 500 zł na mieszkanie) w porównaniu z tradycyjną instalacją c.o. i c.w.u.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE
Czytaj więcej