Bruk naturalny i betonowy cz. I

2008-06-16 12:52

Wzmacnianie nawierzchni dróg, ulic i placów za pomocą płyt i kostki brukowej jest jedną z najstarszych technik budowlanych. Do miejsc szczególnie eksponowanych i reprezentacyjnych wyjątkowo pasuje kostka brukowa z kamienia naturalnego zaś różnorodność kostki betonowej daje wciąż nowe możliwości dla jej stosowania.

Informacje podstawowe
W zależności od rodzaju drogi czy placu i sposobu ich wykorzystania (obciążenia użytkowe, maszyny czyszczące itp.) - rozróżnia się dwie metody budowy: "sztywną" (związaną) i "elastyczną" (niezwiązaną).

Przy budowie sztywnej/związanej, do fug oraz do podsypki i warstwy nośnej dodaje się materiały zawierające substancje wiążące, natomiast przy elastycznej/niezwiązanej - materiały bez substancji wiążących.

Stosowany jest też wariant "półsztywny" - połączenie niezwiązanej podbudowy ze sztywnym fugowaniem. Rozwiązanie tego typu przeznaczone jest do budowy dróg i placów o niewielkich obciążeniach użytkowych (strefy ruchu pieszego itp.). W tym przypadku tworzy się kombinację ze związanej podsypki na nie związanej warstwie nośnej oraz związanej fugi. Problematyczna w tym układzie jest ustępująca (sprężynująca) podbudowa w stosunku do sztywnych fug. Z tego powodu konstrukcja taka może mieć zastosowanie jedynie w przypadku niewielkich obciążeń ruchomych, które nie uszkodzą związanych fug.

 

 

Przy planowaniu i wykonawstwie ulic, dróg i placów - obowiązują:

ZTVP - StB 06 (FGSV)
Dodatkowe warunki techniczne i dyrektywy dla prac ziemnych w budownictwie drogowym.

PN-EN 18318 (VOB, część C)
Prace przy szlakach komunikacyjnych; nawierzchnie brukowe, okładziny z płyt.

DIN EN 1338, DIN EN 1339
Płyty brukowe z betonu, płyty z kształtek betonowych.

DIN EN 1342, DIN EN 1342
Płyty z kamienia naturalnego w obszarach zewnętrznych, kostka brukowa z kamienia naturalnego w obszarach zewnętrznych.

DIN EN 1344, DIN EN 1345
Klinkier drogowy osadzany w podłożu piaskowym, klinkier drogowy osadzany w zaprawie.

Karta Techniczna DNV
Prace przy szlakach komunikacyjnych; nawierzchnie brukowe, okładziny z płyt z kamienia naturalnego.

MFP1 (FGSV)
Wskazówki wykonawcze dotyczące wzmacniania nawierzchni okładziną brukową i płytową, część 1 typowy sposób wykonania (wykonanie nie związane).

MFP2 (FGSV - w opracowaniu)
Wskazówki wykonawcze dotyczące wzmacniania nawierzchni okładziną brukową i płytową, część 2 nietypowy sposób wykonania (wykonanie związane).

RStO 01 (FGSV)
Wytyczne dotyczące standaryzacji nawierzchni dróg komunikacyjnych.

Przy sztywnej budowie, okładzina brukowa i płyty układane są z użyciem zapraw hydraulicznych, wiążących na sztywnej warstwie nośnej. Przed pojawieniem się tego rozwiązania stosowano nieprzepuszczające wodę warstwy betonowe lub sztywne warstwy nośne. Obecnie preferuje się wodoprzepuszczalne, drenażowe warstwy betonowe lub asfalt drenażowy. Zaprawa również powinna być wodoprzepuszczalna. Nie dotyczy to zaprawy fugowej. Kamienie należy układać wtedy w równych, odpowiednio dużych odstępach. Niektóre płyty z bloczków betonowych wyposażone są w specjalne wypustki dystansowe, które umożliwiają tworzenie równomiernych spoin, bez konieczności precyzyjnego układania. Spoiny można również wypełniać sztywną zaprawą fugową. Przez kombinację "sztywna podbudowa" i "sztywne fugowanie" - powstaje monolityczny system, odporny na największe obciążenia. Systemy sztywne mogą się odkształcać w zależności od obciążeń. Wygięcia mogą osiągać jedynie niewielkie wartości, ponieważ zaprawy cementowe mają małą odporność na wyginanie (ok. 0,1-0,2 mm/m). Ze względu na różnego rodzaju obciążenia (użytkowe, termiczne), niehomogeniczną konstrukcję okładziny brukowej oraz różną odporność na zginanie i powstające w ten sposób wewnętrzne naprężenia, na powierzchni okładziny powstają rysy. Nie prowadzą one jednak do większych uszkodzeń.

 
Kostka brukowa granitowa,
układana w zaprawie hydraulicznie
wiążącej (chudy beton)

 
Układanie kostki brukowej z
elastyczną podbudową,
na podłożu żwirowo-piaskowym

 
Płyty brukowe układane
w betonowej warstwie nośnej

Wytrzymałość kamieni naturalnych na obciążenia

 Grupy kamieni Wytrzymałość na obciążenia
wg DIN 52105 N/mm2
 Skały magmowe
1. granit, sjenit
2. diorit, gabro
3. porfiryt kwarcowy
keratofir
porfir
andezyt
4. bazalt, melafir
lawa bazaltowa
5. diabaz


160-240
170-300
180-300 

250-400
80-150
180-250

 Skały uwarstwione
kamienie krzemowe
a) kwarc żywioł, kwarcyt,
szarogłaz
b) piaskowce kwarcowe
c) inne piaskowce kwarcowe
wapienie
a) zawarte wapienie i dolomity
(łącznie z marmurami)
b) pozostałe wapienie (łącznie z
konglomeratami wapiennnymi)
c) trawertyn


120-300




80-180


 

 Skały metamorficzne
gnejs, granulit
 
160-280

 
Wypłukane wypełnienie
na skutek czyszczenia
mechanicznego

 
Przesunięta okładzina na skutekbrakującego
wypełnienia i wysokich obciążeń użytkowych

 
Zniszczona fuga, jako efekt kombinacji
sztywnego wypełnienia i elastycznego podłoża
przy wysokich obciążeniach użytkowych

Od dawna stosowana elastyczna metoda układania kostki brukowej, tylko w ograniczonym zakresie odpowiada dzisiejszym wymogom użytkowym. Stałe nasilanie się obciążeń (samochody ciężarowe, autobusy) powoduje, że - okładziny elastyczne znajdują się często w złym stanie. Stosowanie maszyn czyszczących, które odsysają nie związane wypełnienie spoin (piasek, żwir itp.) - sprzyja przedostawaniu się wody do środka, a przez to długotrwałe niszczenie całości konstrukcji. Dochodzi do takich uszkodzeń jak: wgłębienia, osiadanie, poluzowanie się i przesuwanie kamieni. Aby im zapobiec, w obszarach narażonych na wysokie obciążenia użytkowe, należy układać kamienie przy pomocy odpowiedniej zaprawy, mocując je do związanej warstwy nośnej. Fugowanie powinno odbywać się przy użyciu bardzo wytrzymałej, hydraulicznie wiążącej zaprawy fugowej lub zaprawy na bazie żywic reaktywnych.

 

 Kostka brukowa

 Budowa:

- 14-16 cm bruk z kamienia naturalnego,
- 4-5 cm podsypka,
- 14-16 cm sztywna warstwa nośna (wodoprzepuszczalna),
- 14-16 cm warstwa mrozoodporna.

Aktualne przepisy (np. RSTO), przewidziane zostały
dla konstrukcji elastycznych. Ze względu na brak sprężystości
konstrukcji sztywnych oraz ich wrażliwości przy osiadaniu,
zaleca się stosowanie wyższych wymagań i większych grubości warstw

Konstrukcja dla lekkich i średnich obciążeń

 

 Przeznaczenie:

- wjazdy na posesję,
- drogi ogrodowe,
- powierzchnie parkingów,
- strefy ruchu pieszego.

 Konstrukcja dla średnich i dużych obciążeń

 Przeznaczenie:

- ruch samochodów osobowych, autobusów i samochodów ciężarowych,
- place manerwowe,
- drogi,
- ronda i wysepki drogowe.

Kostka brukowa
Obok płyt z bloczków betonowych, które mają wytrzymałość określoną normą DIN, jedną z najstarszych metod utwardzania dróg jest bruk z obrobionego i nie obrobionego kamienia naturalnego. Przy wykonywaniu okładziny brukowej na zewnątrz należy unikać kamieni naturalnych podatnych na wietrzenie.

Warstwa nośna

 
Warstwa żwiru/tłucznia, ubita/zagęśczona
przy lekkim lub średnim obciążeniu

 

Warstwa nośna

 
Sztywna warstwa nośna (beton),
dla średnich i dużych obciążeń

 

 

Podsypka 


8-10 cm zaprawy drenażowej,
podsypka ze żwiru/tłucznia przy
lekkich lub średnich obciążeniach

 

Mostek sczepny 


Dla uzyskania optymalnej przyczepności
między podsypką a spodniąstroną
kamienia, należy pokryć go
podkładem przyczepnym

Bruk naturalny i betonowy cz. II - Cementowe wypełnianie spoin

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Nasi Partnerzy polecają

Materiał Partnerski

Materiał sponsorowany

Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE
Czytaj więcej