Koniunktura w budownictwie w sierpniu nie wskazuje na optymizm

2020-08-26 11:47 Monika Czechowska
Budowa Południowej Obwodnicy Warszawy
Autor: GDDKiA W sierpniu na budowie Południowej Obwodnicy Warszawy w ciągu drogi ekspresowej S2 kontynuowana bez zakłóceń. Podobno jeszcze w tym roku kierowcy pojadą dwoma z trzech odcinków tej trasy

Koniunktura w budownictwie odzwierciedla nastroje i oceny firm budowlanych co do ich sytuacji rynkowej. Branża budowlana radzi sobie w trudnym czasie wciąż trwającej pandemii całkiem dobrze, ale w sierpniu nie przełożyło się to na poprawę koniunktury. Co dzisiaj przeszkadza najbardziej firmom budowlanym w prowadzeniu działalności? Jaki to ma wpływ na poziom wskaźnika koniunktury w budownictwie w sierpniu?

Koniunktura w budownictwie w kwietniu spadła o kilkadziesiąt punktów. Kwietniowy wskaźnik koniunktury to efekt  zagrożenia koronawirusem w budownictwie w firmach budowlanych. Ale od tamtej pory obserwujemy wzrosty, niestety coraz mniejsze, co świadczy o wygaszaniu optymistycznych nastrojów. Z pandemią od marca nauczyliśmy się funkcjonować, gospodarka jest oficjalnie „odmrażana”, ale w sierpniu mamy do czynienia z liczbą zakażeń na niespotykaną dotąd u nas skalę. Nic (i nikt z rządu) nie zapowiada powrotu do oficjalnych obostrzeń w gospodarce, ale firmy wciąż działają w warunkach pandemii. 

Koniunktura w budownictwie poniżej zera spadła już w marcu na poziom -1,9 (w lutym było +0,1), w kwietniu był to  spektakularny spadek na minus 47,1. W maju wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury w budownictwie liczony przez GUS ukształtował się na poziomie minus 38,8, czyli poszybował prawie 10 punktów w górę. Dynamika wzrostu budowlanej koniunktury utrzymywała się nadal – jej wartość w czerwcu wyniosła minus 25,9, a w lipcu minus 16,7 (to poziom porównywalny z połową roku w latach 2014-2017, kiedy mówiło się o zapaści). I właściwie wciąż pozostajemy na tym etapie, skoro w sierpniu wskaźnik koniunktury wyniósł minus 15,4. Poprawę koniunktury zgłosiło tylko 9,2% firm budowlanych, a jej pogorszenie – 24,6% (przed miesiącem było to odpowiednio 10,3% i 27,0%). Pozostałe przedsiębiorstwa uznały, że ich sytuacja nie ulega zmianie. A zatem przez miesiąc ubyło optymistów, ale też mniej jest pesymistów.  

Przy okazji dodajmy, że według wstępnych danych GUS, produkcja budowlano-montażowa (w cenach stałych) w lipcu 2020 zrealizowana przez firmy budowlane zatrudniające powyżej 9 osób była niższa o 10,9% w porównaniu z analogicznym okresem 2019 roku i o 3,6% niższa niż w czerwcu 2020. 

Koniunktura w budownictwie
Autor: GUS Wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury w budownictwie, sierpień 2020

Nadal na pierwszym miejscu barier w prowadzeniu działalności utrzymuje się niepewność co do ogólnej sytuacji gospodarczej w kraju – 64,5% w sierpniu 2020 wobec 35,4% przed rokiem. Na drugim miejscu są koszty zatrudnienia kosztami zatrudnienia – 61,5% w sierpniu i 64,1% rok wcześniej. Brak barier zadeklarowało w sierpniu 6,2% firm budowlanych (przed rokiem było to 8,9%).

Bariery w działalności firm budowlanych
Autor: GUS Bariery w działalności firm budowlanych zgłoszone w maju 2020

Koniunktura w budownictwie a koronawirus

Do comiesięcznych ankiet o sytuację firm budowlanych, w kwietniu GUS dołączył odrębny pakiet pytań, które zatytułował: Wpływ pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 na koniunkturę gospodarczą – oceny i oczekiwania. Ankiety już nie powtórzono, ale porównanie nastrojów firm budowlanych z marca i kwietnia 2020 oddają nastroje w budownictwie, poza tym pandemia nie odpuszcza. Poniżej wyniki tej ankiety...

W związku z wystąpieniem pandemii „koronawirusa” i jej konsekwencjami prawdopodobnie doświadczyli (w marcu) i oczekują (w kwietniu) Państwo negatywnych skutków dla prowadzonej przez Państwa firmę działalności gospodarczej.

Czy były/będą one: marzec 2020 kwiecień 2020
nieznaczne 63,7 29,7
poważne 28,4 46,4
zagrażające stabilności firmy  7,9 23,9

Czy w związku z wystąpieniem pandemii „koronawirusa” wdrożyli Państwo (w marcu) i planują (w kwietniu) wdrożyć działania mające na celu zmniejszenie jej negatywnych skutków dla Państwa firmy?

marzec 2020 kwiecień 2020
tak, nieznacznie wpływające na działalność 55,7 52,0
tak, silnie wpływające 15,8 34,8
nie podjęliśmy specjalnych działań 28,5 -
nie planujemy - 13,2

Proszę podać szacunkowo, jaki procent pracowników Państwa firmy (niezależnie od rodzaju umowy: o pracę, cywilnoprawna, pracowników samozatrudnionych, stażystów, agentów itp.) objęła (w marcu) i obejmie (w kwietniu) każda z poniższych sytuacji:

marzec 2020 kwiecień 2020
praca zdalna i zbliżone formy pracy 14,5 14,9
nieplanowane nieobecności z tytułu urlopów, opieki nad dziećmi, członkami rodziny 11,1 13,8
uwagi na kwarantannę lub inne ograniczenia 7,6 -
brak pracowników z uwagi na kwarantannę lub inne ograniczenia - 11,2

Jaka była (w marcu) i będzie (w kwietniu) szacunkowa (w procentach) zmiana zamówień na półprodukty, surowce, towary lub usługi itp. składanych przez Państwa firmę u dostawców?

marzec 2020 kwiecień 2020
zmiana -20,2 -30,7

Jaka była (w marcu) i będzie (w kwietniu) szacunkowa (w procentach) zmiana zamówień na półprodukty, surowce, towary lub usługi itp. składanych w Państwa firmie przez klientów?

marzec 2020 kwiecień 2020
zmiana -19,9 -28,6

Jakie są aktualne przewidywania, co do poziomu inwestycji Państwa firmy w 2020 w odniesieniu do pierwotnych zamierzeń z początku roku?

budownictwo zmiana -39,4

Czy Państwa firma doświadczyła (w marcu) i oczekuje (w kwietniu) pojawienia się zatorów płatniczych lub ich nasilenia?

marzec 2020 kwiecień 2020
tak, nieznacznych 41,5 33,8
tak, poważnych 22,2 38,3
tak, zagrażających stabilności firmy 4,1 12,1
nie doświadczyliśmy 32,2 -
nie oczekujemy - 15,8

GUS przeprowadził badanie w dniach od 1 do 10 kwietnia 2020.

Co wpływało na koniunkturę w budownictwie przed koronawirusem?

Przed koronawirusem firmy budowlane martwiły się nie tylko o przyszłe zamówienia, ale przede wszystkim o realizację inwestycji, na które już zostały podpisane umowy. Wiele firm przestało liczyć na interwencję państwa w sprawie waloryzacji umów i zamierza walczyć w sądach o wynagrodzenia kompensujące m.in. podwyżkę cen materiałów budowlanych. W ostatnim czasie pojawiły się także nowe nakazy prawne, które firmom budowlanym, według ich opinii, utrudnią działalność. Chodzi m.in o płatności w systemie split payment (mechanizm podzielonej płatności - MPP) czy podwyższenie płacy minimalnej w roku 2020. Na poniższy wykresie widać, jakie elementy składające się na działalność firmy budowlanej były do marca największymi barierami w ich rozwoju.

Firmy budowlane bariery działalności, luty 2020
Autor: GUS Bariery w działalności zgłaszane przez firmy budowlane, luty 2020

II kwartał jeszcze gorszy dla budownictwa?

Subindeks branżowy dla branży budowlanej na II kwartał br. wynosi tylko 30,9 pkt. Jest to wynik aż o 26,2 pkt. niższy niż kwartał wcześniej (źródło: Barometr EFL). Żadna branża w tym kwartale nie odnotowała tak wysokiego spadku. Najgorzej wypada sprzedaż. Niemal 2 na 3 firmy budowlane prognozują spadek zamówień od kwietnia do czerwca br., podczas gdy tylko nieco ponad 6% liczy na wzrost obrotów. To może przełożyć się na płynność finansową, której pogorszenia spodziewa się ponad połowa przedsiębiorstw. Również inwestycje staną w miejscu – ponad 43% zapytanych planuje mniej inwestować niż kwartał wcześniej, a więcej tylko 13%.

Barometr EFL dla branży budowlanej - prognoza na II kwartał 2020

Subindeks: 30,9 pkt. (-26,2 pkt. kw./kw.); najwyższy spadek wśród wszystkich 6 badanych sektorów.Inwestycje: 43,5 prze% przedsiębiorców prognozuje zmniejszenie inwestycji; 13% prognozuje wzrost inwestycji.Sprzedaż: 63,8% przedsiębiorców prognozuje zmniejszenie sprzedaży; 6,3% prognozuje wzrost sprzedaży.Płynność finansowa: 52,5% przedsiębiorców prognozuje pogorszenie płynności finansowej; 3% prognozuje lepszą płynność finansową.Finansowanie zewnętrzne: 27% przedsiębiorców prognozuje mniejsze zapotrzebowanie na finansowanie zewnętrzne; 16,3% prognozuje wzrost zapotrzebowania na finansowanie zewnętrzne.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Czytaj więcej